Dwangstoornis

Een dwangstoornis heb je als je het gevoel hebt dat je steeds iets opnieuw moet doen, omdat er anders iets ergs gebeurt.

Niet op de randen van een stoeptegel staan, precies over de witte streep fietsen, altijd aan hetzelfde haarplukje draaien en altijd op hetzelfde plekje van de bank zitten met je lievelingsknuffel. Allemaal dingen die iedereen weleens doet. Maar als je het gevoel hebt dat je bepaalde dingen móet doen omdat er anders iets heel naars gebeurt, is dat niet zo gewoon. Dan kun je eigenlijk niet meer normaal leven. Dat noemen we een dwangstoornis of een obsessieve compulsieve stoornis.

Ritueeltjes

Je denkt de hele tijd aan al die dingen die kunnen gebeuren en je kunt die gedachten niet stoppen. Dat noemen we dwanggedachten. Heel lastig om je dan nog op de leraar of op je huiswerk te concentreren. Om jezelf gerust te stellen en jezelf een gevoel van controle te geven, bedenk je een soort ritueel. Dan moet je van jezelf bijvoorbeeld eerst vijftien keer het licht aan en uit doen omdat je ouders anders een ongeluk krijgen. Of je wast wel twintig keer per dag je handen omdat je bang bent dat je anders ziek wordt. Of je gelooft dat er een ramp zal gebeuren als jij de deur niet eerst vijf keer open en dicht hebt gedaan. Dat is een dwanghandeling. Als je dat doet, komt alles goed. En dat is even fijn, maar je merkt dat je steeds vaker zo’n ritueeltje moet doen om rust in je hoofd te krijgen. Daardoor heb je geen tijd meer voor je huiswerk of voor sport.

Colablikjes

Een dwangstoornis kan genezen. Maar er zijn ook genoeg mensen die er mee hebben leren leven. Zo heeft actrice Cameron Diaz smetvrees, zij wast op een dag ontelbaar vaak haar handen en doet deuren met haar ellebogen open omdat ze deurknoppen smerig vindt. Voetballer David Beckham wil dat alles in zijn omgeving perfect op zijn plek staat. Bovendien moet alles in paren staan, als er een oneven aantal blikjes cola in zijn koelkast staat, haalt hij er één weg. Zanger Justin Timberlake (die volgens ingewijden ADHD en een dwangstoornis heeft, want veel stoornissen gaan samen) móet altijd een bepaald product in huis hebben en zet alles netjes op rijtjes neer.

Kenmerken

In één of meerdere van deze kenmerken herken jij jezelf misschien wel:

  • Je denkt steeds aan nare dingen die kunnen gebeuren en kunt die gedachten bijna niet kwijtraken
  • Je móet van jezelf bepaalde dingen steeds doen zoals handen wassen, bidden, tellen, dingen verzamelen of bepaalde rituelen uitvoeren
  • Je kunt je moeilijk concentreren
  • Je hebt gedachten dat je iemand iets wilt aandoen
  • Je hoort vloekwoorden in je hoofd terwijl je godsdienstig bent

Hoe komt het?

Een dwangstoornis heeft vaak meerdere oorzaken. Het kan erfelijk zijn, als je ouders heel perfectionistisch zijn of een dwangstoornis hebben gehad, krijg jij het ook sneller. Een gevoel van machteloosheid kan er ook voor zorgen dat je een dwangstoornis ontwikkelt, omdat je het gevoel hebt dat je dan weer een beetje controle over de boel hebt. Dat gevoel van machteloosheid kan ontstaan door plotselinge veranderingen, angstige gebeurtenissen, hele strenge regels, hoge eisen of veel kritiek. Een tot drie mensen van de honderd krijgen een dwangstoornis.

Hoe wij je kunnen helpen

Een dwangstoornis is goed te behandelen, maar het is niet makkelijk om de gewoontes af te leren. Wij leren jou alles wat je moet weten over de stoornis en gaan dan met je oefenen om je dwanggedachten en dwanghandelingen af te leren. Soms geven we medicijnen, zodat het iets rustiger wordt in je hoofd. Maar we gaan vooral samen aan de slag om de handelingen af te leren.

Was dit artikel nuttig?


Aantal gebruikers wat dit nuttig vond: 2 van 2

Veelgestelde vragen

Hoe kan ik me aanmelden?

Je kunt je niet zelf aanmelden bij ons. Dat doet de huisarts voor je. Ook het sociale wijkteam van de gemeente waarin je woont, kan je naar ons doorverwijzen. Heb je hulp nodig? Bel dan je huisarts voor een afspraak.

Heb ik toestemming van mijn ouders nodig?

Dat hangt af van je leeftijd. Volgens de Wet op de geneeskundige behandelovereenkomst (WGBO) beslissen de gezaghebbende ouders over je medische behandeling als jij jonger bent dan 12 jaar. Ben je tussen de 12 en 16 jaar? Dan hebben we ook van jou toestemming nodig, en van je ouders. Als je 16 jaar of jonger bent, moeten sowieso allebei je ouders tekenen, anders mogen we je niet helpen. Dat geldt ook als jij bijvoorbeeld bij een van je ouders woont en met de ander weinig contact hebt, omdat dat zo in de wet staat. Vanaf 16 jaar beslis je in principe zelf over je behandeling, maar als het even kan, betrekken we je ouders of verzorgers wel graag bij de behandeling. Dit bespreken we dan wel met jou.

Als ik een psychisch probleem heb, ben ik dan gek?

Er zijn superveel kinderen en jongeren die een psychisch probleem hebben, groot of klein. Dat kan komen doordat iets in je hersenen niet helemaal goed gaat maar ook door dingen die je hebt meegemaakt. Het is niet iets waar je om gevraagd hebt en het is meestal natuurlijk ook niet echt leuk. Maar wat je vooral moet onthouden: je hebt een psychisch probleem, je bent er niet één. Je bent en blijft in eerste instantie gewoon een mens met gevoelens en emoties, net als alle andere kinderen en jongeren om je heen. Niets om je voor te schamen dus. Er zijn dan ook steeds meer bekende mensen die vertellen over hun psychische problemen. Juist als mensen eerlijk vertellen over psychische problemen, gaan andere mensen beter begrijpen wat het inhoudt. Wil jij er op school over vertellen om te zorgen dat je klasgenoten jou beter begrijpen? Via de website Brainwiki kun je informatie voor spreekbeurten vinden.

Ik heb nu hulp nodig!